تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، جلد ۲۶، شماره ۸۰، صفحات ۲۵۴-۲۷۳
عنوان فارسی تحلیل تاب آوری شهری در مقابل زلزله با تاکید بر برنامه ریزی کاربری اراضی؛ مطالعه موردی کلانشهر تبریز
چکیده فارسی مقاله آسیب پذیری نتیجه گریزناپذیر مخاطرات و بحران هایی است که جوامع را با درجات مختلف تهدید می­کند. یکی از اساسی­ترین این مخطرات تهدیدآمیز، زلزله می­باشد. رویکرد اخیر برنامه های مقابله با سوانح، افزایش تاب آوری جوامع می­باشد که ابعاد مختلفی دارد. یکی از آن­ها بعد کالبدی تاب­آوری شهری است که با مولفه های برنامه ریزی کاربری اراضی پیوند می­خورد. در این پژوهش با هدف تحلیل معیارهای کاربری اراضی موثر بر تاب آوری شهر تبریز با استفاده از روش AHP فازی به تحقیق پرداخته شده است. بر اساس نتایج حاصل از مطالعه مبانی، 13 معیار تاثیرگذار شناسایی و مبنای عمل قرار گرفته است. داده های مورد نیاز از نقشه ها و اطلاعات مکانی طرح های شهری و به ویژه طرح تفصیلی شهر تبریز استخراج و مورد استفاده قرار گرفت. سپس با استفاده از نرم افزار ARC Map10.3.1 به تحلیل هر یک از معیارها پرداخته شده و هر یک از معیارها در قالب نقشه فازی ارائه شده است. برای رسیدن به نقشه نهایی تاب آوری از عملگرهای فازی جمع، ضرب و گاما استفاده شده است که با توجه به دقت بالای عملگر گاما، نتایج آن به عنوان خروجی نهایی درنظر گرفته شده است. نتایج نشان می­دهد، که در محدود شهر تبریز، 2 درصد دارای تاب آوری خیلی کم، 40.8 درصد، تاب آوری کم، 15.3 درصد تاب آوری متوسط، 23.5درصد تاب آوری زیاد و 7.2درصد تاب آوری خیلی زیاد – بر مبنای معیارهای مورد استفاده- می­باشد. مناطق با تاب آوری کم عموما در شمال شهر تبریز قرار گرفته و منطبق بر بافت اسکان غیررسمی و بافت فرسوده شهر است که منطبق بر خط گسل شمال تبریز بوده و ریزدانگی و نفوذ پذیری پایین از دیگر اختصاصات این مناطق است. به دلیل تراکم بالای جمعیتی در این مناطق لازم است سریعا برنامه­های لازم برای ارتقای کیفیت معیارهای تاب­آور سازی کالبدی شهر، اتخاذ گردد.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله تاب آوری شهری،برنامه ریزی کاربری اراضی،زلزله،کلانشهر تبریز،
عنوان انگلیسی Analysis of urban resilience against earthquakes with emphasis Land use planning (Case study: Tabriz metropolis)
چکیده انگلیسی مقاله Vulnerability is the inevitable result of risks and crises that threaten societies to varying degrees. One of the main threats is earthquakes. The recent approach to disaster management programs is to increase the resilience of communities that have different dimensions. One of them is the physical dimension of urban resilience, which is linked to the components of land use planning. In this research, with the aim of analyzing land use criteria affecting the resilience of Tabriz city and using fuzzy AHP method, research has been done.
Based on the results of the study of theoretical foundations, 13 effective criteria have been identified and the basis of action. The required data were extracted and used from maps and spatial information of urban plans, especially the detailed plan of Tabriz, Then Using ARC Map10.3.1 software, each criterion is analyzed and each criterion is presented in the form of a fuzzy map. Sum, Product and gamma fuzzy operators have been used to achieve the final resilience map. Due to the high accuracy of the gamma operator, its results are considered as the final output.
The results show that in the city of Tabriz, 2% have very low resilience, 40.8%, low resilience,15.3% moderate resilience, 23.5% high resilience and 7.2% very high resilience - based on the Used criteria-. Areas with low resilience are generally located in the north of Tabriz city and correspond to the informal settlement texture and the worn-out texture of the city, which corresponds to the fault line of Tabriz and Micronutrient and permeability are other features of these areas. Due to the high population density in these areas, it is necessary to immediately adopt the necessary programs to improve the quality of physical resilience criteria in the city.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله تاب آوری شهری,برنامه ریزی کاربری اراضی,زلزله,کلانشهر تبریز
نویسندگان مقاله یاسر نظریان |
دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس

آمنه حق زاد |
دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس

لیلا ابراهیمی |
دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس

کیا بزرگمهر |
دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس

نشانی اینترنتی https://jgs.khu.ac.ir/article_6161_5bf73bc6c6e6775d472621264309a88b.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات