مسائل اجتماعی ایران، جلد ۱۳، شماره ۲، صفحات ۱۷۳-۱۹۴

عنوان فارسی بررسی و تبیین محیط‌زیست‌گرایی در ایران و مقایسۀ آن با وضعیت جهانی
چکیده فارسی مقاله بررسی و سنجش نگرش‌های محیط‌زیستی با توجه به مسائل و مخاطرات موجود به یکی از مهم‌ترین موضوعات اجتماعی روز تبدیل شده است. در این چهارچوب مقالۀ حاضر تلاش کرده است محیط‌زیست‌گرایی ایرانیان و عوامل مؤثر بر آن را در مقایسه با وضعیت جهانی مورد سنجش قرار دهد. تبیین محیط‌زیست‌گرایی با ارجاع به رویکردهای نظری در قالب فرضیات چندگانۀ اثرِ رفاه اقتصادی یا فقر معیشتی، اثر سرمایۀ اجتماعی، اثر جنسیت و اثر دین و دین‌داری آزمون شده است. ازنظر روش‌شناختی پژوهش حاضر به شیوۀ اسنادی و تحلیل ثانویۀ داده‌های آخرین موج پیمایش ارزش‌های جهانی (موج 7) انجام شده است. موج هفتم این پیمایش در فاصلۀ سال‌های 2020-2017 و در 59 کشور جهان (ازجمله ایران با نمونۀ 1499 نفری) به اجرا درآمد. یافته‌ها نشان می‌دهد ایران در خوشه‌بندی محیط‌زیست‌گرایی در خوشۀ 1 با نمرۀ بالا و در رتبۀ 11 در بین 59 کشور جهان قرار دارد. یافته‌های تبیینی حاکی از آن است که محیط‌زیست‌گرایی -هم در ایران و هم در مقیاس جهانی- با تحصیلات، رفاه اقتصادی، مشارکت اجتماعی و ارزش‌های فرامادی رابطۀ مستقیم و با متغیرهای سن، فقر و دین‌باوری رابطۀ معکوس دارد. از دیگر یافته‌های مهم پژوهش، گرایش‌های محیط‌زیستی متفاوت ادیان جهانی است؛ درحالی‌که یهودیان اهمیت یکسانی برای رشد اقتصادی و حفاظت از محیط‌زیست قائل‌اند، مسیحیان بیشتر حامی محیط‌زیست و مسلمان بیشتر مدافع رشد اقتصادی هستند.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله محیط‌زیست‌گرایی،نگرش محیط‌زیستی،پیمایش ارزش‌های جهانی،ایران،

عنوان انگلیسی Investigation and explanation of environmentalism in Iran and comparing it with the global situation
چکیده انگلیسی مقاله Due to the existing risks, measuring environmental attitudes has become one of the most important social issues today. The aim of the article is to study environmentalism and its sociological explanation in Iran with the cross-country comparative approach. Based on the theoretical perspectives that explain environmentalism, the effect of various variables such as economic welfare or livelihood poverty, social capital, gender, Religion and religiosity has been experimentally tested. Methodologically, the study was conducted using the documentary method and secondary analysis of World Values Survey (WVS) data in the latest wave. The 7th wave has been implemented in 59 countries (including Iran) between 2017 and 2020. According to the findings, Iran is placed in cluste 1 (the countries with a high score in the environmentalism index), and has obtained the 11th rank among 59 countries. The results show that environmentalism both in Iran and in the world is directly affected by education, economic well-being, social participation and Post-Materialist values and inversely by the variables of age, poverty and religiosity. Another important finding of the research is the different environmental tendencies of the world's dominant religions: While Jews consider economic growth and environmental protection to be equally important, Christians are more environmentalists and Muslims are more advocates of economic growth.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله محیط‌زیست‌گرایی,نگرش محیط‌زیستی,پیمایش ارزش‌های جهانی,ایران

نویسندگان مقاله حامد شیری |
استادیار گروه جامعه‌شناسی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

سروه اخرتی |
کارشناس ارشد آموزش محیط‌زیست و دبیر آموزش‌وپرورش مریوان


نشانی اینترنتی https://jspi.khu.ac.ir/article_8218_849a1c356bfd763c1e1112739722515d.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات