روانشناسی شناختی، جلد ۱۳، شماره ۳، صفحات ۰-۰
عنوان فارسی مهارت‌های شناختیِ اساسی برای خلبانان؛ ارائه یک الگوی نظری بر اساس فراترکیب مطالعات گذشته
چکیده فارسی مقاله توانایی‌های شناختی از مهم‌ترین پیش‌بینی‌کننده‌های عملکرد دقیق خلبانان است. با چنین نگاهی، هدف از پژوهش حاضر شناسایی مضامین و مهارت‌های شناختی اساسی برای خلبانان و پیشنهاد یک الگوی نظری بر اساس آن بوده است. این مطالعه با رویکرد کیفی و روش فراترکیب انجام گرفته است و برای اجرای آن از روش هفت مرحله‌ای سندولوسکی و باروسو (2007) استفاده شده است. جامعه این مطالعه شامل کلیه اسناد علمی یافت شده در 26 سال اخیر در 7 پایگاه خارجی و 3 پایگاه داخلی به تعداد 307 سند علمی بوده است که از میان آنها 23 سند پس از واکاوی، برای بررسی نهایی انتخاب شدند. تحلیل یافته‌ها با روش تحلیل تم انجام گرفته و به‌منظور کنترل کیفیت پژوهش، تحلیل و واکاوی اسناد با دقت بالا به همراه مستندسازی مراحل، صورت گرفت و در طی فرایند از بازخوردهای خبرگان در گام‌های پژوهش استفاده شد. همچنین، از ابزار برنامه مهارت‌های سنجش و ارزیابی (CASP) ، به منظور کنترل کیفیت اسناد علمی برگزیده جهت تجزیه و تحلیل و برخورداری کیفیت یافته‌های پژوهش پیش‌رو استفاده شد. یافته‌ها، یک الگوی مفهومی مشتمل بر 11 مضمون اصلی و 59 مضمون فرعی را پیشنهاد می‌دهد. مضامین اصلی عبارتند از توانایی‌های ادراکی- حرکتی، حافظه‌کاری، عملکرد توجه و تمرکز، انعطاف پذیری در پردازش اطلاعات، توانایی‌های توالی‌یابی/ برنامه‌ریزی، سرعت ادراک، تصمیم‌گیری / استدلال، مهارت‌های ادراکی- حسی، هماهنگی و توانایی روانی-حرکتی. از یافته‌های این مطالعه می‌توان در توسعه یک ابزار جامع ارزیابی همچنین طراحی برنامه تمرینی مستمر و هدفمند برای حفظ و ارتقای مهارت‌های شناختی خلبانان بهره گرفت.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله مهارت‌های شناختی،خلبانان،الگوی ارزیابی شناختی،شایستگی شغلی خلبانان،
عنوان انگلیسی Core Cognitive Skills for Pilots: Proposing a Theoretical Model Based on Meta-Synthesis of Previous Studies
چکیده انگلیسی مقاله Cognitive abilities are among the most important predictors of pilots’ precise performance. With this perspective, the present study aimed to identify the essential cognitive themes and skills for pilots and to propose a theoretical model accordingly. The study was conducted using a qualitative approach and a meta-synthesis method, following the seven-step model of Sandelowski and Barroso (2007). The research population included all scientific documents published over the past 26 years, retrieved from 7 international and 3 national databases, totaling 307 scientific documents. After an in-depth review, 23 documents were selected for final analysis. Data analysis was performed through thematic analysis, and to ensure research quality, the documents were carefully analyzed and the process thoroughly documented. Expert feedback was incorporated throughout the research steps. Additionally, the Critical Appraisal Skills Programme (CASP) checklist was employed to assess the quality of the selected documents and ensure the reliability of the study’s findings. The results proposed a conceptual model consisting of 11 main themes and 59 sub-themes. The main themes included: perceptual-motor abilities, working memory, attention and concentration performance, flexibility in information processing, sequencing/planning abilities, perceptual speed, decision-making/reasoning, perceptual-sensory skills, coordination, and psychomotor abilities.The findings of this study can be utilized to develop a comprehensive assessment tool as well as to design continuous and targeted training programs aimed at maintaining and enhancing pilots’ cognitive skills.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله مهارت‌های شناختی,خلبانان,الگوی ارزیابی شناختی,شایستگی شغلی خلبانان
نویسندگان مقاله حسن محجوب |
دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری

روح الله شهابی |
پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

سید قادر رضوی |
دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش

حسن رضایی لیچایی |
دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری

نشانی اینترنتی https://jcp.khu.ac.ir/article_4996_e586a4f55fb43a540c2e9dab45e00f53.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات