پژوهش های مابعدالطبیعی، جلد ۶، شماره ۲، صفحات ۲۹۱-۳۴۰
عنوان فارسی معرفت نفس؛ راه آزادی راستین در حکمت متعالیه
چکیده فارسی مقاله این مقاله در مقام پاسخ و رفع یکی از بحران­های انسان معاصر بر اساس حکمت متعالیه است، و آن اینکه: آزادی راستین و حقیقی چیست؟ راه و مقصد آن کدام است؟ چه ارکان و ویژگی هایی دارد؟ این مقاله با رجوع به مبانی فلسفه ملاصدرا، به استنباط حقیقت آزادی و لوازم آن در نظام حکمت صدرایی پرداخته است. آزادی در حکمت متعالیه را می­توان به «تقرّب به حقیقت نامتناهی» تعریف کرد. ما با محور قرار دادن این تعریف، به ارائه تصویری دقیق از چیستی «تقرّب» و تبیین «راه آزادی» پرداخته­ایم. در حکمت متعالیه، راه صعود به آزادی و یا سقوط به اسارت، خود انسان است. معرفت نفس، راه آزادی و غفلت از ذات نفس، علت اسارت است. انسانی که به معرفت حضوری و شهودی نفس نایل می­گردد، در مسیر آزادی قرار می گیرد، که هرچه بر این معرفت بیفزاید، آزادی، توسعه، ظرفیت و اطلاق وجودی او افزوده­تر می گردد، زیرا این معرفت نفس ملازم با معرفت ربّ (حقیقت نامتناهی) است، تا جایی که می­تواند به بالاترین مرتبه آزادی، که فنای فی الله و کسب مظهریت تام از حقیقت الله است، نایل گردد. تعریف آزادی به «تقرّب به حقیقت نامتناهی»، دارای حداقل هفت ویژگی است: یک) نگاه جامع به حقیقت انسان، دو) توحیدی بودن، سه) هم راستایی با فطرت، چهار) اخلاقی بودن، پنج) عقلانی و کرامت­مند بودن، شش) شریعت مدار بودن، هفت) افق­مند و دارای غایت بودن.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله آزادی،فلسفه آزادی،‌ معرفت نفس،انسان شناسی،ملاصدرا،حکمت متعالیه،
عنوان انگلیسی Self-Knowledge: The Path to True Freedom in Transcendent Philosophy
چکیده انگلیسی مقاله This article seeks to address one of the central crises of contemporary humanity through the framework of Mullā Ṣadrā’s Transcendent Philosophy: namely, the question of the nature of true and authentic freedom—its path, its ultimate end, and its defining components and characteristics. Within this philosophical system, freedom can be understood as drawing near to the Infinite Truth. Building on this definition, the article offers a precise account of the meaning of “drawing near” (taqarrub) and clarifies the nature of the path that leads to freedom. In Transcendent Philosophy, the movement toward freedom—or, conversely, toward captivity—takes place within the human being itself, specifically within the domain of the soul (nafs). Accordingly, self-knowledge, or maʿrifat al-nafs, constitutes the true path to freedom. The individual who attains presential and intuitive knowledge of the self sets foot upon the path of liberation. As self-knowledge deepens, one’s degree of freedom and existential expansiveness correspondingly increases, since knowledge of the self is inseparably linked with knowledge of the Divine, the Infinite Truth. This process continues until the individual reaches the highest degree of freedom attainable for a human being. The definition of freedom as “drawing near to the Infinite Truth” can be distinguished from other conceptions of freedom by at least seven key characteristics: (1) a comprehensive understanding of human reality, (2) a firmly monotheistic foundation, (3) harmony with human innate nature (fiṭra), (4) an intrinsically ethical orientation, (5) a grounding in rationality and dignity, (6) adherence to divine law (sharīʿa), and (7) a teleological orientation toward an ultimate and meaningful end.

کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله آزادی,فلسفه آزادی,‌ معرفت نفس,انسان شناسی,ملاصدرا,حکمت متعالیه
نویسندگان مقاله امین دهقانی |
دانش آموخته دکتری فلسفه (گرایش حکمت متعالیه)، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

نشانی اینترنتی https://mi.khu.ac.ir/article_8524_a29a5ba2cb7bdeabba22de8c83321b46.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات