تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، جلد ۲۶، شماره ۸۱، صفحات ۰-۰
عنوان فارسی تحلیل آماری بارش‌های سنگین ایران در زمان وقوع گرمایش ناگهانی پوشن‌سپهر
چکیده فارسی مقاله گرمایش ناگهانی پوشن سپهری، به طور بارزی بر آب و هوای سطح زمین اثر گذار است. در این پژوهش تغییرات بارش در زمان رخ داد این پدیده مورد بررسی قرار گرفته است. بدین منظور، پس از آشکارسازی گرمایش­ های رخ داده در طول دوره­ی مورد مطالعه(1986-2020)، 18 گرمایش شناسایی شد. دهک 5 برای آستانه­ی نرمال و دهک 9 برای آستانه­ی بارش­های سنگین برای داده­های بارش 117 ایستگاه محاسبه شد. و میزان اختلاف از نرمال بارش به دو صورت بررسی شد. ابتدا، بارش در زمان وقوع گرمایش،با میانگین بلند مدت، به تفکیک ماه مقایسه­­ شد و  سپس روند تغییرات بارش در قبل، هم زمان و  بعد از وقوع گرمایش بررسی شد. در نهایت این نتایج به دست آمدند. گرمایش­های رخ داده در هر ماه اثر یکسانی بر تغییرات بارش اعمال نمی­کنند. در گرمایش­های رخ داده در ماه دسامبر، ژانویه و فوریه، شمال­غرب در بیشترین تغییرات بارشی و بالاتر از نرمال به سر می­برد و درصد احتمال بارش­های بالای دهک 9، تا 65 درصد افزایش می­یابد. نواحی غربی و جنوب غرب نیز دارای بارشهای بالاتر از میانگین هستند و نیز احتمال وقوع بارش­های سنگین، بالا می­باشد. بارش در سواحل دریای خزر ارتباط معکوسی را با گرمایش نشان می­دهد به طوری در تمام بررسی­های این پژوهش کمبود بارش در زمان رخ داد گرمایش در این نواحی چشمگیر است. مناطق جنوبی در تمام رخ­داده­های گرمایش دچار بارش کمتر از نرمال هستند. مرکز ایران در گرمایش­های ماه مارس دارای بارش بالاتر از میانگین می­باشد. شرق ایران نیز در گرمایش­های ماه مارس دارای بارش­های شدیدی نسبت به نرمال می­باشد.

 
کلیدواژه‌های فارسی مقاله تعداد روزهای پر بارش، گرمایش ناگهانی پوشن سپهر، مولفه‌ی مداری باد.
عنوان انگلیسی Statistical analysis of Iran's heavy rains during sudden stratospheric warming
چکیده انگلیسی مقاله sudden stratospheric warming has an obvious effect on the Earth's surface climate. In this research, the changes in precipitation during the occurrence of this phenomenon have been investigated. For this purpose, after revealing the warmings that occurred during the studied period (1986-2020), 18 warmings were identified. The 5th decile and 9th decile of precipitation were calculated for the precipitation data of 117 stations. And the size of the difference from the normal rainfall was checked in two ways. First, the precipitation at the time of warming was compared with the long-term average, and then the trend of changes in precipitation at three times before thewarming, at the same time as the warming, and after the warming was finished. Finally, these results were obtained. Warmings according to the month in which they occur; They have a different effect on the amount of precipitation. In the sudden stratospheric warming that occurred in December, January and February, the northwest experiences the most rainfall changes and is above normal, and the probability of rainfall above the 9th decile increases up to 65%. Western and southwestern regions also have higher than average rainfall and the probability of heavy rainfall is high. Precipitation on the shores of the Caspian Sea shows an inverse relationship with sudden stratospheric warming, so in all the investigations of this research, the lack of precipitation at the time of warming in these areas is significant. Southern regions have less than normal rainfall in all sudden stratospheric warming events. The center of Iran has higher than average rainfall in the sudden stratospheric warming months of March. Eastern Iran also has heavy rains compared to normal during the sudden stratospheric warming months of March.

 
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله number of rainy days, precipitation above the 9th decile, stratospheric sudden warming, wind-zonal fluctuations.
نویسندگان مقاله ثریا دریکوند | Sorayya Derikvand
University of Lorestan
دانشجوی دکتری اقلیم شناسی دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

بهروز نصیری | behrooz nasiri
University of Lorestan
دانشیار گروه اقلیم شناسی دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

هوشنگ قائمی | hooshang ghaemi
Atmospheric Science & Meteorogical Research Center
استاد پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو، تهران، ایران

مصطفی کرم پور | mostafa karampoor
University of Lorestan
استادیار گروه اقلیم شناسی دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

محمد مرادی | mohammad moradi
Atmospheric Science & Meteorogical Research Center
دانشیار پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو، تهران، ایرن

نشانی اینترنتی http://jgs.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4782-1&slc_lang=fa&sid=1
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده اب و هواشناسی
نوع مقاله منتشر شده پژوهشی
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات