زبان و ادبیات فارسی، جلد ۲۸، شماره ۸۹، صفحات ۱-۲۰

عنوان فارسی ابوحیان توحیدی برفراز تقابل‌های دوگانه نظم و نثر در سنت ادبی- بلاغی اسلامی‌
چکیده فارسی مقاله ابوحیان توحیدی با فراروی از تقابل‌های دوگانه، بی‌آنکه جانب نظم یا نثر را بگیرد، با رویکردی فلسفی و زیبایی‌شناختی، سویه‌های دیگری از نسبت میان نظم و نثر را آشکار کرده است. او با بازخوانی اقوال طرفداران نظم و نثر معتقد است که درباب شعر و نثر نمی‌توان حرف آخر را زد. آن‌گاه، پس از تبیین ماهیت سخن و انواع آن، به امتیازات نظم و نثر از زبان طرفداران آنها می‌پردازد؛ ازجمله اینکه نظم صناعت است و دست عموم مردم به آن نمی‌رسد، درحالی‌که نثر زودیاب‌تر است و گرایش عامه سخنوران به‌جهت سهولت به‌سوی آن است. نثر برای آراستگی به شعر نیازمند است اما شعر نیازی به نثر ندارد. شاعر افق بی‌کرانه در پیش دارد و نویسنده میدانی کران‌مند، و در مقابل، نثر بنیاد سخن است و نظم فرع آن. نثر عاری از تکلف است و شعر مشحون از الزامات شعری. نثر از خرد وام می‌گیرد و نظم از احساس. با وجود زیبایی صوری نظم، نثر اصیل‌تر و شریف‌تر است و... . سرانجام، نتیجه می‌گیرد که فضیلت و برتری‌های نظم و نثر انکارناپذیر است و بهترین نوع سخن آن است که صورت آن بین نظم و نثر باشد، ولی نه نظم باشد و نه نثر. این نوشتار ضمن نقل عینی آرای طرفداران نظم و نثر، به تحلیل رویکرد فراثنویت‌انگار توحیدی در الامتاع و المؤانسه می‌پردازد.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله نظم، نثر، تقابل دوگانه، بلاغت، ابوحیان توحیدی

عنوان انگلیسی
چکیده انگلیسی مقاله
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله

نویسندگان مقاله فرزاد بالو |
دانشگاه مازندران

سیاووش حق‌جو |
دانشگاه مازندران


نشانی اینترنتی http://jpll.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-13-1857-1&slc_lang=other&sid=1
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده other
موضوعات مقاله منتشر شده نظریه های ادبی
نوع مقاله منتشر شده پژوهشی
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات